Bài giảng đại chúng của Adi Shamir tại Hà Nội

(Nhân dịp hội nghị Asiacrypt 2016 – VIASM, 4/12/2016)

Đăng ký tham gia bài giảng đại chúng của Adi Shamir

Trường Thu Mật mã sẽ kết thúc trưa Chủ nhật ngày 4/12. Hội nghị Asiacrypt sẽ có buổi đón tiếp vào 18h tối Chủ nhật ngày 4/12. Cầu nối giữa hai hoạt động học và nghiên cứu đó là bài nói chuyện về mật mã hiện đại của Adi Shamir vào chiều ngày 4/12.

Đây là một dịp để chúng ta được tìm hiểu quá trình phát triển 40 năm của mật mã hiện đại, dẫn dắt bởi một người đã tham gia và chứng kiến toàn bộ sự hình thành và phát triển của nó.

Xin mời các bạn sinh viên, nghiên cứu sinh, những người làm nghiên cứu, hay đơn giản là những người quan tâm tới Mật mã đăng ký tham gia. Việc tham gia hoàn toàn mở, miễn phí, dự kiến có tiệc trà, nhưng cần phải đăng ký. Mong các bạn đăng ký sớm để chúng tôi có kế hoạch tổ chức được chu đáo nhất.

Adi Shamir là ai?

Adi Shamir – chữ 'S' trong hệ mã hoá khoá công khai RSA – là người khởi đầu cho nhiều hướng nghiên cứu của mật mã hiện đại.

Ngay sau khi Diffie và Hellman đưa ra khái niệm mật mã hoá khoá công khai vào năm 1976 – dấu mốc cho sự khai sinh của mật mã hiện đại – Rivest, Shamir và Adleman đã công bố một trong những hệ mã hoá khoá công khai đầu tiên vào năm 1977. Hệ mã RSA – lấy theo chữ cái tên của ba ông – hiện vẫn đang được sử dụng rộng rãi trong nhiều ứng dụng của thực tế: bảo mật trong quân đội, giao dịch ngân hàng, trao đổi email…

Mật mã hiện đại mở ra nhiều hướng nghiên cứu mới: chữ ký điện tử (đã được nhiều nước cho phép sử dụng với giá trị pháp lý ngang với chữ ký thông thường); các sơ đồ định danh… Sự ra đời của mật mã hiện đại cũng thúc đẩy sự phát triển của nhiều lĩnh vực nghiên cứu như lý thuyết số tính toán (computational number theory) vì độ an toàn của các sơ đồ như RSA dựa trên độ khó giải của các bài toán số học như phân tích số. Mật mã hiện đại, qua sự nghiên cứu tương tác giữa người bảo vệ an toàn và kẻ tấn công, cũng làm nảy sinh những khái niệm mới trong Khoa học máy tính như chứng minh tương tác (Interactive Proofs) – khái niệm vượt qua phạm vi của những chứng minh thông thường.

Những đóng góp nền tảng của Shamir

Adi Shamir là một trong những người mở đường cho mật mã hiện đại, những công trình của ông mang tính bản lề. Bên cạnh hệ mã RSA, ông còn là người:

• Đề xuất sơ đồ chia sẻ bí mật (Shamir Secret Sharing), nơi bí mật được chia sẻ giữa nhiều người và chỉ khi có sự đồng thuận thì bí mật mới được tiết lộ – nền tảng cho nhiều ứng dụng thực tế như bầu cử điện tử.
• Đưa vào khái niệm mã hoá dựa trên danh tính (Identity-based Encryption) năm 1986, hiện nay là một hướng nghiên cứu quan trọng của mật mã.
• Tiên phong trong phá mã: cùng Eli Biham, ông đề xuất khái niệm phá mã sai phân (Differential Cryptanalysis) được sử dụng phổ biến trong việc phá các hệ mã đối xứng.
• Đóng góp cho lý thuyết độ phức tạp tính toán: ông hoàn tất chứng minh IP = PSPACE, lập quan hệ tương đương giữa độ phức tạp theo thời gian của các chứng minh tương tác và độ phức tạp theo không gian của các chứng minh tĩnh cổ điển.

Với những kết quả nền tảng và mở đường đó, Shamir đã được trao nhiều giải thưởng danh giá, đặc biệt là giải Turing – giải thưởng cao quý nhất trong lĩnh vực Khoa học máy tính.

Mời tất cả các bạn tới dự bài giảng đại chúng của Adi Shamir vào 14h, ngày 4/12/2016 tại VIASM. Đây là một dịp để chúng ta được tìm hiểu quá trình phát triển 40 năm của mật mã hiện đại, dẫn dắt bởi một người đã tham gia và chứng kiến toàn bộ sự hình thành và phát triển của nó.